Uslovi života i porodični kontakti u zatvoru: Ključni faktori za kvalitet zatvorskog života osuđenika u Srbiji
DOI:
https://doi.org/10.47152/ziksi2023036Ključne reči:
uslovi života u zatvoru, kontakt sa porodicom, kvalitet zatvorskog života, generalno zadovoljstvo, osuđenici u SrbijiApstrakt
Istraživanje analizira generalno zadovoljstvo kvalitetom zatvorskog života dve grupe osuđenika u Srbiji: osuđenih lica koja su prvi put u zatvoru i lica sa penološkim recidivom (H1), kao i doprinos uslova života u zatvoru i kontakta sa porodicom, pretpostavljajući da kontakt sa porodicom u većoj meri doprinosi zadovoljstvu kvalitetom zatvorskog života osuđenika u Srbiji od uslova života u zatvoru (H2). Glavni cilj istraživanja je ispitivanje značaja uslova života u zatvorima Srbije i održavanja porodičnih veza osuđenika, imajući u vidu da su ove osnovne potrebe ključne za postizanje zadovoljavajućeg kvaliteta zatvorskog života, kao i za podržavanje uspešnih procesa rehabilitacije i kasnije socijalne reintegracije. Istraživanje je sprovedeno na uzorku od 670 ispitanika iz pet kazneno-popravnih ustanova Srbije. Primenjen je upitnik Merenje kvaliteta zatvorskog života (MQPL), a hipoteze testirane t-testom za nezavisne uzorke (H1) i standardnom višestrukom linearnom regresijom (H2). Dodatnim analizama je pojedinačno istražena povezanost ostalih MQPL dimenzija sa zadovoljstvom zatvorskim životom. Analiza nije rezultirala statistički značajnim razlikama u generalnom zadovoljstvu kvalitetom zatvorskog života između osuđenih lica koja su prvi put u zatvoru i lica sa penološkim recidivom, što opovrgava H1. Rezultati višestruke regresije ukazuju na statističku značajnost modela (F(2, 603) = 247.88, p < .001), pri čemu je individualni doprinos Uslova života u zatvoru dosta veći kada se oduzme procenat varijanse koji objašnjava Kontakt sa porodicom nego u obrnutom slučaju, što opovrgava H2. Analize pojedinačnih MQPL dimenzija pokazuju da slično objašnjavaju procenat varijanse kriterijuma, uz izuzetak dimenzije Bezbednost koja individualno objašnjava najmanji procenat (R2 = .29, F(4, 576) = 57.45, p < .001). Tumačeni u kontesktu prethodnih istraživanja, rezultati ukazuju na značaj uslova života u zatvorskom kontekstu. Ovakav nalaz upotpunjuju iskazi ispitanika koji jasno opisuju nehumane uslove u kojima žive. Date su preporuke za unapređenje samog instrumenta i identifikovane teme za buduća istraživanja u cilju sprovođenja praktičnih politika koje bi obezbedile poboljšanje kvaliteta života osuđenika, a ne samo preživljavanje kazne.
Reference
Barquín, J., Cano, M. Á., & Calvo, M. D. L. Á. (2019). Treatment, reintegration, and quality of prison life: Perception by inmates. International Journal of Offender Therapy and Comparative Criminology, 63(13), 2291–2317. DOI: https://doi.org/10.1177/0306624X19851669
Chen, M. K., & Shapiro, J. M. (2007). Do harsher prison conditions reduce recidivism? A discontinuity-based approach. American Law and Economics Review, 9(1), 1–29. DOI: https://doi.org/10.1093/aler/ahm006
Clear, T. R., Cole, G. F., & Reisig, M. D. (2013). American corrections. Cengage Learning.
Dixey, R., & Woodall, J. (2012). The significance of “the visit” in an English category-B prison: Views from prisoners, prisoners’ families and prison staff. Community, Work & Family, 15(1), 29–47. DOI: https://doi.org/10.1080/13668803.2011.580125
Drago, F., Galbiati, R., & Vertova, P. (2011). Prison conditions and recidivism. American Law and Economics Review, 13(1), 103–130. DOI: https://doi.org/10.1093/aler/ahq024
Hairston, C. F. (1991). Family ties during imprisonment: Important to whom and for what. The Journal of Sociology & Social Welfare, 18, 87–104. DOI: https://doi.org/10.15453/0191-5096.1970
Ilić, B. S., Đukić, G., & Todosijević, J. (2021). Kulturološke dimenzije – Uticaj razlika i sličnosti na poslovanje u eri COVID-19. In B. Đorđević & S. Ilić (Eds.), Međunarodni simpozijum o upravljanju prirodnim resursima (pp. 169–176). Fakultet za menadžment.
Ilijić, Lj. (2013). Koliko su uslovi izvršenja zatvorske kazne daleko od evropskih standarda? In L. Kron & A. Jugović (Eds.), Kriminal, državna reakcija i harmonizacija sa evropskim standardima (pp. 317–324). Institut za kriminološka i sociološka istraživanja.
Ilijić, Lj. (2021). Zatvorska socijalna klima: Pojam, faktori i značaj zatvorske socijalne klime. Zbornik Instituta za kriminološka i sociološka istraživanja, 40(2–3), 59–76. DOI: https://doi.org/10.47152/ziksi202123024
Ilijić, Lj., Milićević, M., & Pavićević, O. (2020). Approaches and methods in the quality of prison life assessing: Measuring social and moral climate in prisons. In G. Nedović & F. Eminović (Eds.), Approaches and models in special education and rehabilitation: Thematic collection of international importance (pp. 85–96). University of Belgrade, Faculty of Special Education and Rehabilitation.
Kyprianides, A., & Easterbrook, M. J. (2020). Social factors boost well-being behind bars: The importance of individual and group ties for prisoner well-being. Applied Psychology: Health and Well-Being, 12(1), 7–29. DOI: https://doi.org/10.1111/aphw.12171
Liebling, A., Hulley, S., & Crewe, B. (2012). Conceptualising and measuring the quality of prison life. In D. Gadd, S. Karstedt, & S. F. Messner (Eds.), The SAGE handbook of criminological research methods (pp. 358–372). SAGE Publications. DOI: https://doi.org/10.4135/9781446268285.n24
Lykes, V. A., & Kemmelmeier, M. (2014). What predicts loneliness? Cultural difference between individualistic and collectivistic societies in Europe. Journal of Cross-Cultural Psychology, 45(3), 468–490. DOI: https://doi.org/10.1177/0022022113509881
Međedović, J., Drndarević, N., & Milićević, M. (2023). Integrating standard and network psychometrics to assess the quality of prison life in Serbia. Journal of Criminology. Advance online publication. DOI: https://doi.org/10.1177/26338076231208769
Milićević, M., Ilijić, Lj., & Vujičić, N. (2023). Cross-cultural adaptation and content validity of the measuring the quality of prison life survey in Serbia [Unpublished manuscript]. DOI: https://doi.org/10.1177/21582440241301422
Ouss, A. (2013). What works in reducing re-offending. In P. J. Cook, S. Machin, O. Marie, & G. Mastrobuoni (Eds.), Lessons from the economics of crime: What reduces offending (pp. 94–110). MIT Press. DOI: https://doi.org/10.7551/mitpress/9780262019613.003.0008
Pettit, B., & Western, B. (2004). Mass imprisonment and the life course: Race and class inequality in US incarceration. American Sociological Review, 69(2), 151–169. DOI: https://doi.org/10.1177/000312240406900201
Tobón, S. (2022). Do better prisons reduce recidivism? Evidence from a prison construction program. The Review of Economics and Statistics, 104(6), 1256–1272. DOI: https://doi.org/10.1162/rest_a_01007
Scharff-Smith, P. (2016). Prisons and human rights: Past, present and future challenges. In L. Weber, E. Fishwick, & M. Marmo (Eds.), The Routledge international handbook of criminology and human rights (pp. 525–535). Routledge. DOI: https://doi.org/10.4324/9781315679891-56
Skakavac, Z., & Trajković, N. (2019). Penal institutions in Serbia and the world: Experience and practices. Civitas, 9(2), 72–100. DOI: https://doi.org/10.5937/Civitas1902072S
Souza, K. A., & Dhami, M. K. (2010). First-time and recurrent inmates’ experiences of imprisonment. Criminal Justice and Behavior, 37(12), 1330–1342. DOI: https://doi.org/10.1177/0093854810379969
##submission.downloads##
Objavljeno
Kako citirati
Broj časopisa
Sekcija
Licenca
Ovaj rad je pod Creative Commons Autorstvo-Nekomercijalno 4.0 Internacionalna licenca.
Autori zadržavaju autorska prava nad objavljenim radovima i daju izdavaču neeskluzivno pravo da objavi članak, da bude naveden kao njegov prvi izdavač u slučaju ponovne upotrebe i da ga distribuira u svim oblicima i medijima. Članci će biti distribuirani pod licencom Creative Commons Attribution International (CC BY 4.0), osim ako nije drugačije naznačeno.
